Observatiestudie beweegbanken

Onderzoekers van KU Leuven onder leiding van prof. Jan Seghers observeerden hoe, wanneer en door wie de IPitup beweegbank gebruikt werd op 12 locaties doorheen Leuven. De observaties vonden plaats van maart tot mei 2025 (180 uur tijdens week- en weekenddagen).

Een aangepaste versie van SOPARC-RT werd gehanteerd (System of Observing Play and Recreation in Communities, Resistance Training, ontwikkeld door Jansson et al., 2026).

Van de 8196 voorbijgangers gebruikte 2,8% (237 personen) de beweegbank, goed voor gemiddeld 12 minuten per keer. Deze resultaten zijn vergelijkbaar met soortgelijk onderzoek naar outdoor fitnesstoestellen in Australië (Jansson et al., 2022).

De auteurs onderstrepen de rol van de locatie van de beweegbanken: de zichtbaarheid ervan maakt dat voorbijgangers anderen makkelijk aan het toestel zien bewegen, hetgeen vermoedelijk drempelverlagend werkt voor toekomstig gebruik. 60% van de gebruikers was man, 47% een jongvolwassene of volwassene (21-59 jaar), 37% een kind, 12% een jongere en 4% een oudere volwassene.

De bank werd het meest gebruikt in het weekend (57%) en in de namiddag (39%). 34% deed krachtoefeningen, 14% evenwichts- of stretchoefeningen en 10% aerobe oefeningen. De overige 64% gebruikte de bank niet zo zeer voor puur sportieve doeleinden, maar ook om te zitten, te spelen of elkaar te ontmoeten, hetgeen aantoont dat de beweegbank naast een fysieke ook een sociale gezondheidswaarde heeft.

Parallel aan de observaties werd op enkele locaties ook gebruik gemaakt van de Citizen Dialog Kit (CDK), een draadloze bevragingstool die op de beweegbank zelf kan bevestigd worden. Op deze manier kan bijkomende kwalitatieve data verzameld worden over de mening van passanten. Tezamen met gebruikersdata van de IPitup app zou deze onderzoekstool onderdeel kunnen vormen van vervolgonderzoek naar manieren om het gebruik van de beweegbank, vooral bij oudere volwassenen, verder te kunnen stimuleren.

Doctoraatsonderzoek over de implementatie en effectiviteit van een krachtoefenprogramma bij vitale ouderen is intussen opgestart aan de KU Leuven.